HOME

SERVICES

CONTACT

ABOUT

PARTNERS

                  

                   Verklarende IT begrippen

 

BACK NEXT  

A ,B ,C ,D , E, F,G ,H, I, J ,K ,L , M ,N ,O ,P , Q ,R ,S ,T , U, V, W, X, Y, Z

Computer  en Internet terminologie
A  

A-Abonnee
In telefonie-jargon is de A-abonnee degene die een telefonie-oproep plaatst. Met andere woorden: de A-abonnee belt de B-abonnee.

AAC (Advanced Audio Coding)
Net als MP3, is AAC een codeer techniek voor audio, gebaseerd op de MPEG-2 standaard. Hoewel het eigenlijk een deel is van de MPEG-2 standaard, is het niet compatible met de MPEG Audio Layer definitie of MP3. AAC is ontwikkeld door een aantal bedrijven en kan gelicenceerd worden by de firma Dolby. AAC is efficienter dan MP3, en biedt de mogelijkheid meerdere kanalen te gebruiken. Daarnaast zijn er meer varianten in te kiezen bitrates. Men zegt ook dat de bestanden kleiner worden als men bij MP3 ziet (bij een soortgelijke kwaliteit). Hoewel deze standaard nauwelijks gebruikt wordt, is het wel de basis voor vele andere standaarden, en wordt gezien als het audio deel van MPEG4.

ABR
Available Bit Rate. Een bepaalde dienst binnen het ATM protocol, die handig is voor computerverkeer. De ABR-dienst kan namelijk op flexibele wijze omgaan met bursty telecommunicatie-verkeer.

AC (wisselspanning)
Dit is de electrische stroom variant welke op vaste momenten van polariteit wisselt. Zogenaamde wisselspanning zoals deze ook uit het stopcontact komt (110V, 220V of 240V). Veel apparaten vormen dit vervolgens om naar DC (gelijkspanning) - b.v. een adapter voor je walkman. 

AC3
AC-3 een compressie techniek ontwikkeld door de firma Dolby voor geluid. Deze is van zeer hoge kwaliteit, en staat meerdere kanalen toe. AC3 wordt ook wel Dolby Digital 5.1 genoemd en gebruikt 6 kanalen: links, rechts, midden, Surround links, Surround rechts, en bas. Het geheel past, na compressie, in een bitrate van 384Kbps.

Access-Speed
Toegangstijd. Dit refereert naar de tijd die de computer nodig heeft om bij b.v. een diskdrive, harddisk of CD-Rom speler, een specifiek stuk informatie te vinden (b.v. een bestand).

Accuracy (Nauwkeurigheid)
Accuracy is hoe nauwkeurig je de werkelijke waarde neemt. Als bijvoorbeeld de echte waarde 4,321 is en je zegt dan 4,3 dan spreken we van een nauwkeurigheidsfout van 0,021. Zie ook Precision.

ACK (Acknowledgment)
Dit is het 6e teken in het computer alfabet (ASCII) en refreert naar en speciaal teken welke gebruikt wordt ter bevestiging van b.v. een PING.

ACPI (Advanced Configuration and Power Interface)
Advanced Configuration and Power Interface - of te wel: Geavanceerd Configuratie en Stroomverbruik Beheer. Een techniek ter controle en beheer van de PC configuratie en het bijbehorende stroomverbruik.

Active Matrix
LCD schermen met een actief matrix scherm zijn vaak scherper en zichtbaar onder een grotere hoek. Het actieve deel refereert naar het gebruik van een transistor of diode per beeldpunt. Zie ook TFT.

AD / ADC (Analoog naar Digitaal converter)
Dit apparaat (vaak een chip) kan een analoog signaal (b.v. een microfoon) omzetten naar een digitaal signaal (het geluid dat op de computer staat als WAV bestand).

Adapter Kaart
Veelal wordt hiermee bedoelt een uitbreidingskaart voor de PC die de PC geschikt maakt voor het aansluiten van een bepaald type connectie. Bijvoorbeeld: een netwerkkaart, een firewire kaart, etc.

ADC
American Digital Cellular. Ontwikkeld voor een soepelere migratie naar het digitale systeem voor mobiele telefonie in de USA (AMPS). Zie ook AMPS.

Adobe Acrobat
Een product van Adobe Systems, voor het bewerken van PDF (Portable Document Format) bestanden. Je kunt het zien als een tekstverwerken voor PDF-bestanden. Voordeel van PDF bestanden is dat het door praktische alle Operating Systemen te lezen is.

ADSL
Asymmetric Digital Subscriber Line. ADSL is een transmissie-techniek die het mogelijk maakt om een breedbandig signaal tesamen met een ISDN of telefonie-signaal door een koperen bekabeling ("twisted pair") te verzenden. De snelheid is 6 tot 8 Mbit/s naar de PC (downstream) en zo’n 1 Mbit/s van de PC (upstream). Zoals je ziet: de snelheden naar en van de computer zijn verschillend: daarom heet het Asymmetrisch.

ADSL-Lite
Langzamere maar wel veel goedkopere variant van ADSL. Met name in de USA populair.

Advanced Encryption Standard (AES)
Deze nieuwe encryptie (versleuteling) standaard Advanced Encryption Standard (AES) van Vlaamse bodem, biedt een betere combinatie van snelheid en veiligheid t.a.v. DES. Het maakt gebruik van 128-bit sleutel, welke beter bestand zijn tegen zogenaamde brute-force attacks dan wat we zien bij de oude 56-bit DES sleutels, daarnaast kan AES ook sleutels van 192-bit of 256-bit gebruiken indien nodig. DES is meer op hardware implementatie bedacht, terwijl AES efficient te implementeren is in zowel hard- als software. Zie ook DEs.

AFAIK
As Far As I Know (voor zover ik weet).

AFK
Away From Keyboard (Zit niet achter m'n toetsenboard).

AGP (Accelerated Graphics Port)
Dit is een uitbreidingsslot in de PC (sinds 1997). Het passeert de langzamere PCI bus t.b.v. van een snelle data-overdracht naar een 3D grafische kaart.

AHRA
(Amerikaanse wetgeving) Audio Home Recording Act van 1992 welke het toestaat dat men voor prive gebruik een kopie mag maken van muziek of video. De Nederlandse wetgeving kent een soortgelijke wet. Zie ook Stichting Thuiskopie.

Algorithm (Algoritme)
Een stap voor stap beschrijving van handelingen om tot een bepaald einddoel te komen. Zie Bubble Sort voor een voorbeeld.

Alpha Blending
Dit is een techniek die het mogelijk maakt twee objecten te 'mengen'. Vaak wordt dit gebruikt voor atmosfeer, b.v. mist in een 3D spelletje. Het object wordt daarvoor deels doorzichtig gemaakt.

Alpha Test
De term voor een erg vroege versie van hardware of software. Veelal nog niet uitgerijpt en niet stabiel. Na wat testen bereikt een dergelijk product de beta status.

Alt (Alternate)
Op het toetsenbord vindt je de Alt toets en deze werkt soortgelijk als de CTRL en SHIFT toets om andere karakters op het scherm te toveren.

ALU
Dit is het deel van de processor (CPU) dat het werkelijk optellen, aftrekken, vermenigvuldigen, delen, etc uitvoerd. De ALU is de uitvoer eenheid, net als de FPU, gevoerd door de gegevens van de CPU registers.

AMPS
American (Advanced) Mobile Phone System. AMPS is een standaard voor analoge mobiele netwerken, dat in eerste instantie in Noord-Amerika werd gebruikt. Het is een alternatief voor andere analoge cellulaire technieken zoals NMT en TACS. Later werd ook een digitale variant ontwikkeld: D-AMPS. Intussen een niet meer zo actuele techniuek.

AMR
Audio Modem Riser - een klein en simpel slot in de PC voor toepassingen als Audio, Moden en netwerkaansluitingen. Deze standaard geeft de fabrikant ruimte om een goedkope oplossing te bouwen. De meeste moederboarden hebben een dergelijk slot, meestal ongebruikt.

Analoog
Gegevens voorstellend in continue, vloeiende vorm. Tussen 2 analoge gegevens is een onbeperkt aantal waarden mogelijk.

Anamorf
Dit is een manier van beeldopslag waarbij het beeld verticaal uitgerekt op de disk staat.

ANAT
Apple Network Administration Toolkit. Een Systems Management Server achtige tool voor het Apple Macintosh platform.

AND
Logische bewerking 'EN' voor binaire woorden. De AND bewerking vergelijkt de woorden EN als beide WAAR zijn volgt er een WAAR als antwoord. Voorbeelden: 0 AND 0 = 0 (NIET WAAR), 0 AND 1 = 0 (NIET WAAR), 1 AND 0 = 0 (NIET WAAR) en 1 AND 1 = 1 (WAAR).

Anonymous FTP
FTP welke publiekelijk toegankelijk is. Hierbij log je in met username "anonymous" en als password je e-mail adres.

ANSI (American National Standards Institution)
De organisatie die amerika representeerd in het ISO (Inetrnational Organization for Standardization). Ze werken mee aan de ontwikkeling van standaarden voor codering en signalering t.b.v. computers, telefonie, etc.

Anti-Aliasing
Een techniek, om toch mooie graphics te krijgen bij een lagere resolutie. Bijvoorbeeld bij een cirkel zie je op de computer vaak zogenaamde "trapjes". Door naast deze trapjes een tussen kleur te zetten lijkt het trapjes effect minder erg.

Anti-glare (anti-reflectie)
Refereert vaak naar een monitor beeldscherm die behandeld is om reflecties van andere lichtbronnen te minimaliseren.

AntiVirus
Refereert naar software die je helpt jouw PC tegen virus infecties te beschermen. Dit soort software heeft vaak ook hulpmiddelen om bestaande infecties te verwijderen.

Apache
Begin 1995 heeft een groep webpagina beheerders besloten om de webserver software van NCSA (een HTTP Daemon) aan te passen aan hun behoeften. In de loop van de jaren is Apache, een gratis (Open Source) pakket geworden welke beschikbaar is on Linux, Windows, etc. Op dit moment is het zelfs een van de meest gebruikte webserver pakketten ter wereld.

APE (of Monkey's Audio Lossless Audio Compression Format)
APE bestanden zijn geluidsbestanden die gecomprimeerd zijn met Monkey's Audio Lossless Audio Compression Format. APE comprimeerd dus muziek zonder kwaliteits verlies (in tegenstelling tot b.v. MP3 en Ogg). Zie http://www.monkeysaudio.com/ Ze zijn af te spelen met FooBar2000 (http://www.foobar2000.org/). Soms zit er een CUE file bij, welke de posities van de individuele tracks in het bestand aangeeft.

API
Applications Programming Interface. Een interface die bestaat uit een set van instructies of software-routines, die de gebruiker/programmeur de mogelijkheid geeft om applicaties te bouwen voor bepaalde software of hardware.

APM (Advanced Power Management)
De term voor energiebeheerfuncties, ingebouwd in moderne PC's, die ervoor zorgen dat als een PC niet wordt gebruikt er minder stroom wordt verbruikt door b.v. de harddisk te stoppen of het beeld uit te zetten.

Applet
Een stukje software (vaak erg compact) dat (meestal) geschreven is in Java. Bij de aktivering wordt het applet "gedownload" over het netwerk (bijvoorbeeld over Internet) en vervolgens uitgevoerd op de lokale computer. Afgeleid van het woord "application" (applicatie).

Archie
Een oudere Internet service welke bestanden op FTP servers indiceerd. Het wordt niet veel meer gebruikt door de populariteit van WWW. Je hebt er bovendien een Archie client software pakket voor nodig.

Archive
Als een zelfstandig naamwoord, refereert dit naar een backup van gegevens, vaak in een enkel gecomprimeerd bestand (b.v. ZIP), maar ook naar tape, CD, etc. Als werkwoord refereert dit naar het maken van een backup (archive).

Areal Density
Refereert naar de hoeveelheid data welke per vierkant inch opgeslagen kan worden op een bepaald type materiaal. Vaak gebruikt in relatie tot harddisk. Hoe hoger dit getal, hoe minder materiaal nodig is om een bepaalde hoeveelheid data op te slaan - dus hoe kleiner de harddisk hoeft te zijn.

ARP
Address Return Protocol maakt een koppeling tussen IP-adres en hardware door te vragen om het MAC-adres van de netwerkkaart.

Array
Een afkorting voor een RAID - een stel harddisks die als groep fungeren.

ASCII
American Standard Code for Information Interchange - Spreek uit asl "as-kie". Dit is de standaard voor character weergave, gebaseerd op een set van 256 karakters (letters, cijfers en tekens). De 1e 128 karakters zijn standaard, waarbij de 1e 32 karakters stuurtekens zijn. De daaropvolgende 96 karakters representeren cijfers, letters (hoofd- en kleine letters) en interpunctie tekens. De laatste 128 tekens worden voor verschillende zaken gebruikt welke per platvorm verschillend kunnen zijn.

ASIC (Application-Specific Integrated Circuit)
Appliation Specific Integrated Circuit. Een Integrated Circuit (IC) heet in populair taalgebruik een "chip". Een ASIC is een IC, die ontworpen is voor zeer specifieke functies. Normaalgesproken zouden die functies uitgevoerd worden in software, hetgeen relatief traag is. D.m.v. ASIC’s kunnen specialistische functies ook worden uitgevoerd in hardware, hetgeen leidt tot snelheidswinst.

ASP (Active Server Pages)
Microsoft heeft deze techniek ontwikkeld en gebundeld met hun IIS (Internet Information Services) en PWS (Personal Web Server). Het staat de webpagina bouwer toe om verschillende soorten script talen te gebruiken voor het bouwen van een webpagina. O.a. HTML, VBScript, etc. M.b.v. deze scripts genereerd de server ter plekke een webpagina. De werkelijk gebruikte scripts ziet de gebruiker echter nooit. Deze techniek blijkt meer solide als CGI. Met name in combinatie met databases is dit erg handig (deze woordenlijst maakt gebruik van een database en ASP).

Aspect Ratio
Dit is de verhouding tussen breedte en hoogte van een monitor of TV. Een gewone TV heeft b.v. een Aspect Ration van 4:3. D.w.z. het scherm is 4 eenheden breed en 3 eenheden hoog. Een breedbeeld TV heeft een Aspect Ratio van 16:9 (bijna 5 x 3) waardoor die zwarte randen zichtbaar zijn rond 4:3 films (dit heet Letterbox).

ASPI (Advanced SCSI Programming Interface)
Ontwikkeld door Adaptec, ter betere controle en besturing van SCSI kaarten. Een universele programmeer interface, zodat je ongeacht het type SCSI kaart, men steeds universeel commando's kan versturen. Vaak wordt de ASPI gebruikt in combinatie met CD-brander software zoals CloneCD, Nero, etc.

Assembly Language
Dit is een processor specifieke programmeertaal op een zeer laag niveau waarbij je de processor direct zeer specifieke commando's geeft. Het aantal beschikbare commando' is zeer beperkt, maar door het lage niveau is de programmeur in staat zeer efficiente en zeer snelle software te schrijven. Door de hoge mate van vereistte expertise komt dit steeds minder vaak voor en gebruikt men al sneller talen van een level (niveau) zoals b.v. C, C++, Pascal, BASIC, etc.

AT(X) Form Factor
De specificaties van een moederboard, hoe deze in een PC kast past en welke soort aansluitingen deze heeft. B.v. een AT voeding, een din-5 stekker voor het toetsenbord, geen seriele en parallel aansluitingen op het moederboard, etc. Deze standaard werd ogevolgd door de ATX form factor, waarbij de voeding een andere stekker gebruikt, seriel/parallel/USB op het moederboard zitten en toetsenbord en muis via een PS/2 stekker worden aangesloten.

ATA (AT Attachment)
Beter bekend als IDE, wat refereert naar de IBM-AT (Advanced Technology) PC's waar deze aansluiting voor harddisks als eerste gebruikt werd.

ATAPI (ATA Packet Interface)
Deze interface is onderdeel van EIDE (Enhanced IDE) welke de PC controle geeft over CD-speler en tape-drives m.b.v. de IDE interface.

ATF-3
KPN-benaming voor een netwerk voor analoge mobiele telefonie. ATF-3 is gebaseerd op NMT-technologie.

ATM
1. Asynchronous Transfer Mode. Een schakel-techniek die het mogelijk maakt om snelle ("breedbandige") netwerken te bouwen. ATM kan gebruikt worden om spraak, computerverkeer en video-signalen te vervoeren. ATM is gestandaardiseerd voor verschillende snelheden (variërend van 2 Mbit/s tot 2.5 Gbit/s). 2. Automatic Teller Machine. Geldautomaat (pin-automaat). Deze afkorting is in de engelstalige wereld een veel gebruikte afkorting.

Attachement
Deze uitdrukking refereert naar een bestand welke aan een e-mail bericht hangt. Bij de meeste e-mail programma's herkenbaar aan het paper-clipje. Dit bestand moet - voor het verzonden kan worden - naar een tekst formaat worden omgezet met behulp van b.v. UUCODE of MIME.

Aux
De 'auxilary' ofwel de reserve-ingang op een versterker.

AVI (Audio Video Interleave)
Een formaat specificatie van Microsoft voor het opslaan van geluid en/of video, vaak ook "Video for Windows" genoemd. Deze bestanden kunnen met de Media Player worden afgespeeld. Deze bestanden hebben de extensie AVI. Als een dergelijk bestand niet af te spelen is, ontbreekt vaak het zogenaamde CODEC.

AVR
Automatsche Voltage Regulator. Beschermt apparatuur tegen pieken (en soms ook dalen) in de voltages. Met name van toepassing in UPS systemen.

AVR
1) Automatische Voltage Regulator. Een dergelijke schakeling zorgt ervoor dat het voltage binnen een bepaalde range blijft. 2) complexe PIC microcontrollers gemaakt door Atmel.

AXE
De telefooncentrale voor public networks die wordt geproduceerd door Ericsson. De meest verkochte telefooncentrale ter wereld.

B TOP

A ,B ,C ,D , E, F,G ,H, I, J ,K ,L , M ,N ,O ,P , Q ,R ,S ,T , U, V, W, X, Y, Z

B-Abonnee
In telefonie-jargon is de B-abonnee degene die gebeld wordt. Met andere woorden: de A-abonnee belt de B-abonnee.

B-ISDN
Broadband Integrated Services Digital Network. Een (toekomstig) netwerk met hoge snelheden, gebaseerd op ATM .

B-Kanaal (ISDN)
Een communicatie-kanaal in ISDN met een capaciteit van 64 kbit/s . Het B-kanaal wordt meestal gebruikt voor het verzenden van spraak- of data-informatie. De B-kanalen worden door het ISDN geschakeld tussen twee eindpunten op basis van signaleringsinformatie in het D-kanaal.

B2B
Business to Businnes - Bedrijf naar Bedrijf.

B2C
Business to Consumer - Bedrijf naar consument.

Baby-AT
Dit is een moederbord formaat, conform de AT(X) standaard met een kleinere afmeting. Met name geschikt voor kleine PC kasten.

Backbone
Een netwerk element welke met een veel hogere snelheid als de rest van het netwerk de basis verbinding legt. Als de backbone traag is, heb je te maken met zogenaamde LAG.

Backup
Een bepaalde situatie/status kopieren zodat je in op een later moment de oude werkende situatie terug kunt zetten mocht er iets mis gaan met b.v. de data. Zie ook Restore.

Bandbreedte
De bandbreedte is een maat voor de capaciteit van een communicatie-kanaal. De bandbreedte is groter naarmate er meer informatie per seconde getransporteerd kan worden. Eigenlijk is bandbreedte een begrip uit de analoge communicatiewereld; de bandbreedte zou moeten worden uitgedrukt in Hertz (Hz). In de digitale wereld wordt bandbreedte oneigenlijk gebruikt, en drukt men de bandbreedte uit in bits per seconde.

Banner-Ad
Refereert naar een vorm van adverteren op het Internet. Vaak zie je dan boven in het scherm een afbeelding van ongeveer 468x60 punten met reklame. Doel is dat je daar op klikt, maar veel mensen ervaren dit als hinderlijk, daarom: geen banner-ad op WeetHet.

Barebone systeem
Een Barebone systeem wil letterlijk zeggen het skelet van een systeem. B.v. van een PC. Dit wil dan zeggen dat je er zelf nog bepaalde onderdelen bij moet kopen zoals harddisk, processor, geheugen, etc. Een Barebone systeem bestaat dan vaak uit kast, voeding en moederbord (zonder processor en geheugen).

Base-station
1. Een deel van een mobiel telefonie systeem (b.v. van het GSM netwerk of de draadloze telefoon thuis) die de radio functionaliteit afhandeld. Dus eigen dat deel dat het draadloze stuk regelt. 2. Een ander woord voor Dockingstation waarin b.v. een laptop of een organizer geplaatst wordt.

BASIC
Een programmeertaal - ontwikkeld in de 60'er jaren - welke het mogelijk diende te maken voor leken om toch een programma te maken op de computer zonder al te veel moeite. Met behulp van engelstalig opdrachten, welke regel voor regel werden afgehandeld, kon men zo een programma bouwen, welke steeds met het RUN commando gestart moesten worden. BASIC is tegenwoordig uitgegroeid tot een meer volwassen taal - b.v. Visual Basic. B.v. 10 PRINT "HALLO" 20 GOTO 10

Basic-Stamp
Zie microcontroller.

Batch
Een batch of batchfile (meestal in DOS) is een sequentie van commando's die meer als eens gebruikt wordt. Vaak ter automatisering van een bepaalde taak. Deze bestanden hebben vaak het achtervoegsel ".bat" (de meest bekende is AUTOEXEC.BAT). Tegenwoordig praten we liever over Scripts.

Baud
Meeting van hoe frequent geluid veranderd op een verbinding, met name op de telefoon lijn. Van oorsprong een uitdrukking uit de TeleFax (niet te verwarren met een gewone fax) wereld. Deze maatstaf kan nog steeds gebruikt worden, maar geeft niet de snelheid van een verbinding weer. Bijvoorbeeld een 14,4 Kbps verbinding werkt met 2400 baud. Door de complexe technieken veranderd de geluidsveranderingsfrequentie niet, waardoor er per puls meer data verstuurd wordt.
BAUD is vernoemd naar de Franse uitvinder Jean-Maurice Emille Baudot (1845-1903). Baudot nam een patent op de codering voor telegrafie (1874). Baudot's nieuwe code bestond uit een combinatie van 5 eenheden die even lang een aan/uit status konden hebben. Hiermee kon men 32 tekens maken. De moderne versie werkt met 8 posities of bits, waarmee 128 karakters gemaakt kunnen worden (ook bekend als ASCII).

BBIAB
Be Back In A Bit - Ben zo terug.

BBL
Be Back Later - Ik kom straks terug.

BBS (Bulletin Board System)
Een BBS werd gebruikt om korte berichten met elkaar uit te wisselen. Hierbij - in de tijd voor het Internet - moest men met een modem bij het favoriete BBS inbellen (een PC met een modem) om mee te kunnen doen. Later is dit uitgegroeid tot een groot net (FiDo-net). Tegenwoordig refereert BBS ook naar discussie forums op het Internet.

BCC
Blind Carbon Copy. Als je mail stuurt, met e-mail adressen in het BCC veld, dan zien de ontvangers van deze e-mail niet wie er in het BCC veld staan. Zo kun je een kopie sturen naar iemand zonder dat de andere ontvangers daarvan op de hoogte zijn.

Benchmark(ing)
Dit is het proces waarbij gekeken wordt naar de performance (prestaties) van bepaalde soft- of hardware, in een vooraf gedefinieerde omgeving zodat dit later vergeleken kan worden met alternatieven voor deze soft- of hardware.

BeOS
Dit is een operating system ontwikkeld door Be Inc. als alternatief voor Windows met de sterke nadruk op multitasking en multimedia. Oorsponkelijk bedoeld voor PowerPC computers (met name de Apple Macintosh) is dit nu ook voor Intel PC's beschikbaar. (BeOS is gestopt met verder ontwikkeling)

BER
Bit Error Rate. In digitale transmissie, is de BER het percentage bits dat fout aankomt bij de bestemming. De BER is een maat voor de kwaliteit van een transmissie-kanaal.

Besturingssysteem
Ook wel Operating System genoemd. Het besturingssysteem is software welke de verbindingen legt tussen de hardware en de software op je PC. Bijvoorbeeld DOS, Windows of Linux.

Beta
De uitdrukking voor een product dat praktisch klaar is voor het publiek maar nog uitgebreid getest moet worden op kleine foutjes. Zie ook Alpha testing.

Beta Software
Een testversie van een softwareproduct dat zich nog in de ontwikkelfase bevindt en als gevolg hiervan nog de nodige fouten en tekortkomingen bevat.

Bilinear Filtering
Een filter techniek waarbij gebruik gemaakt wordt van een tussen kleur van aangrenzende kleuren zodat het geheel wat waziger wordt en het blokjes effect verminderd.

Binair getallenstelsel
Getallenstelsel gebruik makend van de 2 waarden :0 en 1.

Binaire code
Binaire code is een serie van bits uitgedrukt in 1'en en 0'en, b.v. 01010111000000001

Binary Tree
Dit is een boomstructuur waarbij iedere knoop twee kinder knopen heeft. Deze kinder-knopen worden typisch onderscheiden als de linkerknoop en de rechterknoop.

BIOS (Basic Input Output System)
Dit stukje software staat opgeslagen op een chip op het moederboard van de PC en controleert de interactie en besturing van de diverse hardware componenten zoals beeld, toetsenbord, harddisk,etc. dus de basis in- en output.

Bit
Binary Digit. Het kleinst mogelijke stukje informatie dat de computer kan herkennen. Een bit is "1" of "0".

BIT bestand
een bestand is wat gebruikt wordt door BitTorrent. Zie ook: http://bitconjurer.org/BitTorrent/

Bit diepte
Geeft aan hoeveel bits er gebruikt worden om een kleur weer te geven. Hoe groter dit getal, hoe meer kleuren er weergegeven kunnen worden. Zie ook; 8 bit, 16bit, 24bit en 32bit kleuren diepte.

Bit Rate / Bitrate
Refereert naar het aantal bits per seconde welke gebruikt worden om geluid (b.v. MP3) en/of video (b.v. MPEG1) te decoderen van bestand naar werkelijk geluid of beeld. Hoe hoger de bitrate, hoe beter de kwaliteit, hoe meer ruimte en rekenkracht er nodig is om dit af te handelen.

Bitmap
Dit is een bepaald formaat om afbeeldingen digitaal op te slaan. Dit gebeurt door voor iedere pixel de kleur aan te geven, b.v. pixel 1 is rood, pixel 2 is groen, etc. Bitmaps kunnen gecomprimeerd worden met formaten als PNG, GIF en JPEG waardoor ze minder ruimte innemen.

Bitmap font
Een lettertype welke trapjes gaat vertonen als je het groter maakt, omdat het in een bitmap formaat is opgeslagen. Ze kunnen snel worden weergegeven maar zijn dus inflexibel in kwaliteit en grootte.

BLOB (Binary Large Object)
Een BLOB is een data type welke gebruikt wordt in databases waarin met elk type binaire data (incl. Geluid, afbeeldingen, etc.) kan plaatsen.

Blog
Een blog is een webpagina, welke vaak opgebouwd is uit (meestal) korte meldingen, welke in chronologische volgorde staan - net zoiets als een lijst nieuws-flitsen. De inhoud en het doel van een blog kan nogal verschillen. Varierend van links naar andere sites, dagboeken, foto's, poezie, opstellen, project updates, etc. Zie ook WebLog.

Blogger
Programma of persoon welke de activiteit beoefend van het bijhouden van een WebLog (zie ook WebLog en Blog).

Bluetooth
Een radio-technology die het mogelijk maakt om korte afstanden draadloos te overbruggen. Denk daarbij aan afstanden van 1 tot 100 meter. Bluetooth is ontwikkeld door Ericsson om kabels tussen apparatuur overbodig te maken, bijvoorbeeld tussen headset en GSM-telefoon, of tussen PC en organizer of printer, etc. Het dataverkeer over deze radio verbinding is beveiligd d.m.v. encryptie en z.g.n. frequency hopping (radio frequentie wisselingen).

BNC Connector
Dit is het type connector welke gebruikt wordt voor Thin Ethernet (10Base2) coax kabels. De stekkers hebben een typische 'T'-vorm. BNC staat voor een van de volgende termen (of een mix ervan): - British Naval Connector - British Nut Connector - Bayonett Neill-Concelman Neil en Concelman hebben in ieder geval de connector ontwikkeld.

BOE (Board Of Education)
Een BOE is in principe een printje (PCB) die speciaal gemaakt is voor experimenteer doeleinden op het vlak van de electronica, zoals bijvoorbeeld het spelen met een microcontroller zoals de Basic-Stamp.

Bookmark
Is een methode voor het opslaan en organiseren van favoriete URLs (links) in Netscape Navigator. Zie ook Favorites.

Boolean Logica
Dit is de vorm van logica waarbij ieder antwoord of True (WAAR) of False (NIET WAAR) is, waarbij 0 = false en 1 = True.

Boot
Werkwoord (to boot …) waarmee aangegeven wordt dat iets geladen/gestart wordt. B.v. het booten van een machine of een operating system.

Boot Sector
Zie Master Boot Record (MBR).

Bootleg
Een bootleg is een illegale kopie van muziek of film, welke meestal beschikbaar is, zelfs voordat het originele product op de markt is. Soms betreft het ook eigen compilatie van concert opnamen.

BOOTP
Bootstrap Protocol verwijst naar computers in het netwerk die hun IP-adres van een DHCP-server krijgen.

Bootstrap
Dit is of een klein stukje sofware dat een operating system start, of de actie iets te starten zonder hulp van buiten af.

BootVIS
Een programma die bekijkt hoe bij Windows XP de boot voortgang (opstarten van Windows XP) verloopt en deze vervolgens optimaliseert. Na optimalisatie start Windows XP beduidend sneller.

Bottleneck
Dat deel van het systeem wat de snelheidsbeperkende factor is. De zwakste schakel dus eigenlijk. Afgeleid van de hals van een fles die de doorgang van de hoeveelheid vloestof limiteerd.

Boxed Processor
Dit is een processor die je in een nette, luxe doos koopt. Dit in contrast tot een processor die je koopt in een anti-statisch zakje. Er zijn geen voordelen te noemen t.a.v. een niet-Boxed-processor (tenzij je heeeeel graag dat doosje zou willen hebben).

bps (Bit/s)
Bits per second. Maat voor transmissie-snelheid (of capaciteit van een communicatie-kanaal). Let op: het betreft hier BITS dus geen bytes!!!

BRA
Basic Rate Access. Een ISDN aansluiting met een snelheid van 128 kbit/s. Het bestaat uit 2 gebundelde B-kanalen van 64 kbit/s en ook nog een D-kanaal.

BRB
Be Right Back - Ben zo terug.

Breedband
Aanduiding voor een communicatie kanaal met een grote capaciteit, of te wel: een verbinding met hoge snelheid. De term "breed" is veranderlijk naarmate de stand van techniek vorderd. Op dit moment wordt iedere verbinding met een bandbreedte boven de 2 Mbit/sec als breedbandig bestempeld.

Broadcast
Refereert naar een methode van gegevens verzenden over een netwerk. Hierbij worden gegevens vanuit 1 punt verstuurd naar alle aangesloten punten. Bij een groot netwerk kan dit tot verstoppingen leiden. Bij een klein netwerkje kan het handig zijn bij het delen van gegevens. Tegenwoordig wordt broadcast niet meer zo veel gebruikt (de meeste routers blokken dit). Broadcast wordt bijvoorbeeld wel veel gebruikt bij (Internet via de) satelliet, waarbij de gegevens door iedere satelliet "luisteraar" de data ontvangt.

Browser
Meestal refereert dit naar een programma waarmee men pagina's op het WWW kan bekijken, welke typisch HTTP pagina's over TCP/IP poort 80 bekijkt. Voorbeelde: Internet Explorer, Netscape en Opera.

BSMTP (Batched Simple Mail Transfer Protocol)
Dit wordt gebruikt om in 1 keer de post van een domein op te halen en te verzenden.

BSOD (Blue Screen of Death)
Refereert naar het blauwe scherm dat verschijnt bij Windows bij ernstige fouten. Meestal stopt de computer (met name onder Windows NT) hierna meteen.

Bubble Sort
Een sorteer algoritme. 1) Loop van boven naar beneden door een lijst. 2) Als je iets tegenkomt wat kleiner is als zijn voorganger: verwissel dan beide items. 3) Herhaal de stappen 1 en 2 tot je aan het einde van de lijst bent aangekomen. Dit heet een bubble sort omdat het lijkt alsof items steeds naar boven bubbelen.

Bug
Een fout in het ontwerp of het programmeren van een stukje hard- of software. De effecten van een bug kunnen, maar hoeven niet, fataal zijn.

Bureau of Land Management (BLM)
Het Bureau of Land Management, is een afdeling binnen het Amerkiaanse ministerie van Binnenlanse zaken, de publieke gronden van de Amerikaanse staat beheerd (verdeeld over hoofdzakelijk 12 Staten in het westen van Amerkia). Het heeft als taak gezondheid, afwisseling en productieviteit van deze gronden te waarborgen voor toekomstige generaties. Een soort Staats Bos Beheer. Hun website is www.blm.gov.

Burn (Branden, Bakken)
Deze termen worden in de volksmond gebruikt om het beschrijven van een CD-recordable aan te geven. Gedurende het "branden" van een CD barndt de laser miniscule putjes in de CD.

Burn in / Burn in test
Vroeger werd deze uitdrukking gebruikt met betrekking tot het inbranden van beeldschermen. Als een beeldscherm te lang dezelfde informatie weergaf, bleef deze informatie lang of zelfs permanent zichtbaar. Als oplossing werden daarom screen savers bedacht. Tegenwoordig refereert het ook aan tests waarbij wordt gekeken hoe lang het duurt voor iets het begeeft.

Bus muis
Een muis die gebruikt maakt van een 6-pins connector (PS/2) inplaats van een serieel stekker. Dit hoeft niet perse een PS/2 stekker te zijn maar kan ook een fabrikant specifieke bus-stekker zijn.

Byte
Groepje (octet) van 8 bits. Een dergelijk groep als geheel kan een waarde tussen de 0 en de 255 aannemen (dus 256 verschillende waarden).

C TOP

A ,B ,C ,D , E, F,G ,H, I, J ,K ,L , M ,N ,O ,P , Q ,R ,S ,T , U, V, W, X, Y, Z

C
Een programmeertaal welke eind 70'er jaren ontwikkeld is t.b.v. de ontwikkeling van UNIX operating systemen. UNIX/LINUX is bijna geheel in C ontwikkeld. C laat veel ruimte voor de programmeur waardoor erg snelle applicaties te bouwen zijn. Opvolgers: C++ en C#.

C#
Een object-georienteerde variant van C/C++ ontwikkeld door Microsoft om samen te werken met de .NET technologie.

C++
Uitbreiding op de C standaard, ter ondersteuning van object georienteerd programmeren. Zie ook C.

C/N (Carrier to Noise ratio)
De C/N geeft de kwaliteit van ontvangst aan en wordt vaak bij satellite ontvangst gebruikt. We willen daarbij een zo hoog mogelijke waarde hebben, dus Carries (signaal) zo hoog mogelijk en Noise (storingen/ruis) zo laag mogelijk. Voor digitale satelliet is minimaal 9dB nodig, voor analoog minimaal 12dB.

C2D bestand
Een C2D bestand is een image van een CDRom welke met ISOBuster gebrandt kan worden (http://www.smart-projects.net). Er wordt beweerd dat WinOnCD dit formaat ook zou kunnen branden (http://www.roxio.com).

CAB file (Cabinet file)
Dit zijn bestanden met de extensie .CAB, welke door Microsoft gebruikt wordt voor het maken van installatie bestanden voor o.a. Windows zelf. Oorsponkelijk bedoeld om precies op 1 disk (1,44 Mb) te passen. In een DOS venster kun je deze bestanden uitpakken met het EXPAND commando.

Cache
Over het algemeen een klein stukje extreem snel geheugen dat tussen processor en het grote (langzamere) geheugen zit t.b.v. snelheidsverbetering. Het slaat een brug tussen langzame componten en snelle componenten.

Cache
Refereert naar een locatie waar tijdelijke of veel gebruikte data wordt opgeslagen.

CAD
Computer Aided Design. Ontwerpen van producten m.b.v. de computer, b.v. een design tekenen op de computer m.b.v. AutoCAD.

CAD/CAM
Een productie proces waarbij zowel design als productie uitgevoerd worden m.b.v. de computer. Vaak zijn beide systemen gekoppeld waardoor efficiency erg hoog is.

CAM
1. Computer Aided Manufacturing. Het samenstellen van producten m.b.v. de computer, b.v. d.m.v. robots. 2. Decoder kaart voor satelliet uitzendingen. Zie ook CI (Common Interface).

Cam (video)
Een CAM is een opname van een bioscoop film m.b.v. een gewone camcorder. Dit resulteerd in een film van zeer slechte kwaliteit. Niet alleen is het beeld slecht maar ook het geluid is zeer slecht te volgen. Soms worden deze films ten onrechte Screeners genoemd.

Capacitor (Condensator)
Dit is een electronica component, welke electrische lading opslaat en weer los laat. De opslag vindt plaats tussen twee geleidende plaatjes. De capaciteit wordt uitgedrukt in Farads. Als je ooit een radio of computer hebt geopend, dan zie je van die kleine blauwe cilinders staan - dat zijn condensators. Ze bestaan in meerdere vormen en kleuren. Vaak worden ze gebruikt om storingen in electrische stromen op te vangen en weg te filteren.

CAPI ((ISDN Common Application Program Interface)
CAPI is een algemene interface om ISDN apparatuur universeel aan te spreken indien ze verbonden zijn met jouw PC, meestal dus een ISDN adapter of ISDN modem. Op het moment van schrijven kennen we 2 versies; 1.1 (oud) en 2.0 (meest gebruikt). Deze interface, bedacht door een duits bedrijf, wordt benaderd via de CAPI2032.DLL die in de C:WindowsSystem directory staat.

Cardbus
Een 32-bits PCMCIA kaart aansluiting (laptop). Standaard waren de PCMCIA slots maar 16 bit, wat problemen leverde voor snellere toepassingen zoals 100 Mbit netwerk en SCSI kaarten. Zie ook PCMCIA.

CAS (Column Address Strobe)
CASx betekend dat het 'x' klok pulsen kost om een bepaalde geheugen adres te benaderen. CAS 2 geheugen is daarom sneller (maar ook duurder) als CAS 3 geheugen. Soms kun je de CAS latency in de BIOS instellen.

CAS en CAS Latency
Column Access Strobe - Cas Latency is een indicatie hoe snel geheugen het tweede deel van een lees/schrijf handeling voor geheugen kan afhandelen. CAS 2 onderdelen kunnen dit in 2/10th deel van de hele handeling uitvoeren. Bij CAS 3 duurt dit 3/10th van de handeling (dus langzamer). Bepaalde systemen (meestal snelle systemen zoals bij een AMD Athlon) werken niet met het langzame CAS 3 geheugen. Voor deze systemen heb je dus het snellere CAS2 geheugen nodig. Detail: CAS Latency is een getal, afgeleid van de ratio - geheel getal, naar boven afgerond - tussen column access tijd en de klok cycle tijd. Berekend door de column access tijd, te delen door de klok frequentie.

Case Mod(ding)
Case Modding is de bezigheid waarbij men een kast, van b.v. een PC, veranderd. Dit gebeurt meestal niet vanwege enige technische verbetering. Meestal wordt dit gedaan om de kast mooier of interessanter te laten lijken. Zo zijn er mensen die er een raampje inbouwen, en er soms ook licht effecten inbouwen. Er zijn ook extremere voorbeelden te vinden op het Internet waarbij men van een krat bier of een motorblok een PC kast gemaakt heeft.

CAT3
Koper kabel specificatie waarover men tot een snelheid van 10 Mbps data kan sturen.

CAT4
Koper kabel specificatie waarover men tot een snelheid van 16 Mbps data kan sturen.

CAT5
Koper kabel specificatie waarover men tot een snelheid van 100 Mbps data kan sturen.

CATV / CAI
Cable Televion / Centrale Antenne Inrichting. Hierbij worden TV en Radio signaal over de kabel aangeboden.

CAV
Constant Angular Velocity - bij een schijf die draaid met constante snelheid veranderd de leessnelheid naarmate men verder naar de buitenste rand van het medium gaat. Een CD-rom speler leest b.v. 12 speed in het midden en 20 speed aan de buitenste rand. De data lees snelheid wordt dus hoger naarmate men verder naar de buitenkant van de disk gaat. Zie ook CLV en ZCLV.

CBR
Constant (or Continuous) Bit Rate. Algemene term voor data verkeer met een constante snelheid. Tegenhanger is VBR (Variable Bit Rate).

CC (Carbon Copy)
Dit is een veld bij e-mail welke je gebruikt om iemand een kopie te sturen van een mail die je naar anderen stuurt. B.v. een mail die je naar een aantal leden van je team stuurt, met een CC naar jouw baas zodat die weet wat er gaande is en zodat hij weet dat deze informatie voor hem alleen ter kennis geving is. Let wel op: iedereen die deze mail ontvangt ziet wie er in het TO en het CC veld staan. Als dat niet de bedoeling is, of als deze lijst erg lang is, gebruik dan het BCC veld.

CCD (Charge Coupled Device)
Lichtgevoelige CCD's worden tegenwoordig in camera's (foto en film) en scanners gebruikt om beeld te registreren. Eigenlijk het "opneem" element in de camera die het beeld (analoog) omzet in digitale data.

CCITT
Consultative Committee on International Telegraphy and Telephony. Oude naam voor ITU-T (International Telecommunications Union-Telecommunications Standards Sector), een wereldwijde organisatie die vooral als doel heeft om standaarden vast te leggen op het gebied van Telecommunicatie.

CD-R (CD-Recordable)
Dit is een type CD-Rom die eenmalig beschreven kan worden met data, muziek en/of video.

CD-ReWriter
Een randappartaat waarmee je niet alleen CD-ROM's kunt lezen, maar waarmee je ook zelf CD-R(ecordables) kunt beschrijven als ReWritables. Meermalen opneembare cd's dus.

CD-RW (CD-ReWriteable)
Dit is een CD-Rom die je niet alleen kunt lezen of schrijven, maar ook kunt wissen voor hergebruik. Zie ook CDR.

CDMA
Code Division Multiple Access. Techniek om het spectrum van radio-transmissie te delen met meerdere gebruikers, zodat elke gebruiker een eigen communicatie-kanaal heeft, en dat de beschikbare golflengtes zo efficient mogelijk worden benut. CDMA wordt gebruikt, met name in Aziatische landen, voor mobiele telefonie. De belangrijkste alternatieve techniek is TDMA.

CDROM (Compact Disc Read Only Memory)
Alleen-lezen media waarop men ongeveer 650 Mb aan computer data kan plaatsen. Intussen een van de meest gebruikte vormen van software distributie. Het formaat van de informatie op een CDRom is duidelijk anders als het formaat waarmee muziek op CD's gezet worden.

Centropy (CTP)
Centropy (CTP), opgericht in January 1999, staat bekend als een van de zogenaamde warez groepen die zich specialiseerd op het illegaal beschikbaar maken van films. Met name hun 0-day en negative-day publicaties zijn berucht. De kwaliteit is niet een vast staand feit bij deze mannen, het kan DVD, CAM, etc kwaliteit zijn.

CERN
Conseil Europeen pour la Recherche Nucleaire - In het nederlands "Europese commissie voor Nucleair Onderzoek". CERN is de bron van het onstaan van het WWW zoals we dat vandaag kennen. In 1990 bedacht Tim Berners-Lee een concept - het Web - om gemakkelijker door informatie te kunnen spitten. Berners-Lee en Robert Cailliau hebben vervolgens de eerste web-server en een browsers gemaakt op het NeXTStep platform. Zij hebben ook de termen URL, HTTP en HTML bedacht.

CF
Compact Flashcard - Een 50-pin tellende connector standaard voor PDA's, digitale camera's, MP3 spelers, etc. Doel was het bieden van PCMCIA functionaliteit in een kleiner formaat. Intussen bestaat er ook CF+.

CFM (Cubic Feet per Minute)
Maat voor het meten van luchtverplaatsing door b.v. ventilatoren. Hoe hoger de CFM, hoe beter de koeling.

CGA (Computer Graphics Adapter)
Een voorloper van de (S)VGA kaart, uit het DOS-tijdperk. De resolutie van CGA is 160x100 punten. Zie ook (S)VGA en EGA.

CGI (Common Gateway Interface)
Een scripting interface zodat men programma's/scripts op een webserver kan laten lopen. Zie ook ASP.

channel (kanaal)
De term "channel" (kanaal) wordt vaak door elkaar gebruikt met de term transponder. Als je het echter previes bekijkt zijn beiden niet hetzelfde. Kanaal refereert meer naar het absolute frequentie bereik waarin de transponder werkt (b.v. 11 GHz +/- 18 MHz), in tegenstelling tot het verserkingsproces ansich. Een kanaal wordt normaal aangegeven met de midden frequentie van de beschikbare bandbreedte voor dit kanaal.

Character
Een enkele teken, letter, nummer of symbool. Zie ook ASCII.

Chat
In computer termen is dit het synchroon uitwisselen van getypte informatie, welke door 2 of meer mensen gelezen kan worden over een netwerk. Babbelen dus, maar dan met een toestenboard een een scherm.

Checksum
Dit is een waarde de berekend wordt over een hoeveelheid informatie, welke vaak meegestuurd wordt met deze informatie. Zo kan de ontvangende partij ook een checksum berekenen. Als beiden niet overeenkomen, dan weet de ontvanger dat er iets is fout gegaan. Checksums worden gebruik bij bijna alle vormen van data opslag en data transport zoals Internet, CD's, diskette's, etc.

Chipset
Dit is een groepje chips, die gezamelijk de functionaliteit van een moederboard aansturen en waarmaken. De specificaties van een chipset geven aan wat de mogelijkheden en beperkingen zijn.

CHS
Cylinder Head Sector. Een combinatie van drie cijfers die de plaats van een informatieblok op een harde schijf aanduidt.

CI (Common Interface)
De CI is ontwikkeld voor satelliet ontvangers. Hierbij moet een zogenaamde CAM in het CI slot gestoken worden. Een CAM ziet er uit alsof het een PCMCIA kaart is zoals we die zien in laptops. In deze CAM kaart kan en smartcard gestoken worden waarop de abonnement gegevens te vinden zijn voor de uitzendingen waarvoor men betaald. De CAM bevat hard- en software om de data van de uitzendingen te decoderen naar beeld en geluid.

CISC (Complex Instruction Set Computer)
Intel x86 processoren zijn van het type CISC, door de complexiteit van de standaard instructies die in de chip aan te roepen zijn. RISC is een alternatief hiervoor, die met een zeer beperkte instructie set uit de voeten kan. Bepaalde concurrenten van Intel, zoals Cyrix en AMD, gebruiken RISC processoren.

City-ring
Term die meestal duidt op een glasvezel-infrastructuur in een stedelijke omgeving, bedoeld om hoogwaardige telecommunicatie-diensten te bieden.

Class A IP
Dit is de groep IP adressen waarbij alleen het eerste nummer vast staat. Dus een IP adres van de vorm A.B.C.D heeft dan de waarde A vast staan. De waarden voor B, C en D kunnen varieren van 0 tot 255 (0 en 255 tellen zelf niet mee). Hierdoor zijn er ongeveer 16,8 miljoen combinaties mogelijk.

Class B IP
Dit is de groep IP adressen waarbij alleen de eerste twee nummers vast staan. Dus een IP adres van de vorm A.B.C.D heeft dan de waarde A en B vast staan. De waarden voor C en D kunnen varieren van 0 tot 255 (0 en 255 tellen zelf niet mee). Hierdoor zijn er ongeveer 65.000 combinaties mogelijk.

Class C IP
Dit is de groep IP adressen waarbij alleen het laatste nummer kan varieren. Dus een IP adres van de vorm A.B.C.D heeft dan de waarde A, B en C vast staan. De waarde voor D kunnen varieren van 0 tot 255 (0 en 255 tellen zelf niet mee). Hierdoor zijn er ongeveer 255 combinaties mogelijk.

CLI / CLIP / CLIR
Calling Line Identity. CLI is het telefoonnummer van de A-abonnee, dus van degene die opbelt. Dit telefoonnummer kan worden gepresenteerd op het scherm van de telefoon (of PC) van de B-abonnee, dus degene die opgebeld wordt. Men noemt dat CLIP (Calling Line Identification Presentation). CLIP is een (toekomstige) aanvullende dienst in telefonie-netwerken en ISDN. Vanwege pivacy redenen kan men ook besluiten om CLIP uit te schakelen; dat wordt CLIR genoem (Calling Line Identification restriction).

Clip Art
Afbeeldingen, die zonder copyright problemen (ik kan dat niet garanderen!) gebruikt mogen worden voor de opmaak van documenten, afbeeldingen en websites. Www.eyewire.com en images.google.com zijn twee plaatsen waar ik meestal mijn clipart haal.

CloneCD
Programma voor het branden van CD's, met een sterke focus op het kopieren van beveiligde CD's. Zie de Elaborate bytes website voor meer details.

Clusteren / Clustering
Clusteren is een opkomende techniek waarbij 2 of meer computers functioneren alsof ze 1 computers zijn. Hierbij wordt de werk belasting verdeelt (load balancing) over de PC's in het cluster. Hierdoor heeft men niet alleen de beschikking over een sneller "PC" maar daarnaast is fout tolerantie hoger en dus de bedrijfszekerheod hoger.

CLV
Constant Lineair Velocity - Voor diskdrives, wil dit zeggen dat de lees-snelheid constant blijft, ongeacht van de positie op de disk. Hiervoor moet de draai-snelheid van de disk aangepast worden aan de positie van de kop. Als deze in het midden staat moet de disk sneller draaien en als de kop aan de buitenste rand staat, moet de disk langzamer draaien. Zie ook CAV.

CMOS (Complementary Metal-Oxide Semiconductor)
Vaak wordt hier (niet helemaal terrecht) mee bedoelt de instellingen van de BIOS. In werkelijkheid is CMOS een chip fabricage type. Deze CMOS chips verbruiken bijzonder weinig stroom, waardoor een enkel batterijtje de gegevens al kan vast houden.

CMYK (Cyan-Magenta-Yellow-Black)
Kleuren schema zoals deze door drukkers en printers gehanteerd wordt. Dit is dus NIET hetzelfde als RGB. De manier van kleuren mengen is duidelijk anders en moeilijk om te zetten.

Coax kabel
Oorsponkelijk bedoeld voor kabel televisie. Later werd het ook voor Ethernet gebruikt (10Base2 / BNC). Het bestaat uit een koperdraad omhult door plastic met daaromheen een koper (zilverpapier achtig, of gevlochten) afscherming, en daaroverheen een kunstof coating.

COBOL (COmmon Business-Oriented Language)
In de 70-er jaren was dit een populaire taal voor financiele applicaties. Na een dieptepunt lijkt het erop dat men Cobol in een nieuwe variant weer leven wil inblazen in de variant Cobol 2000.

CODEC
Codeer/Decodeer en/of Comprimeer/Decomprimeer software. Codecs gebruiken een standaard interface voor coderen/decoderen waardoor ze gemakkelijk te grbuiken zijn bij andere applicaties die dit ondersteunen. Je kunt het zien als een soort plug-ins. Bijvoorbeeld maakt een MP3 codec het mogelijk dat je met de Windows Media Player MP3'tjes kunt afspelen.

Cold Restar
Een herstart van de computer waarbij deze daadwerkelijk uit gaat, b.v. door een hardware reset of door daadwerkelijk de computer uit te zetten en weer opnieuw te starten. Zie Hardware Reset.

COM Porrt
Een verkorting van communicatie poort, wat over het algemeen refereert naar de serieel poort.

COM-Poort
Communicatie-poorten, wordt ook wel een seriele poort of RS232 genoemd. Vaak gebruikt voor modems en bijvoorbeeld organizers.

Command Prompt
Alles waar een knipperend blokje staat te wachten op jouw invoer, heet een Command Prompt. Veelal wordt er specifiek een DOS prompt mee bedoelt.

Compile (Compileer)
Omzetten van code, vaak inclusief optimalisatie etc, naar machinetaal. Hierdoor kan dit product zonder de ontwikkelomgeving gebruikt worden. Het resultaat is sneller als dan wanneer men een interpreter gebruikt (die steeds stap-voor-stap gedurende de afloop van het programma, de code omzet naar machinetaal).

Compiler
Een compiler vertaalt een computer programma van de ene taal naar de andere. B.v. C naar Assembly. Veelal dus een vertaling naar een lagere taal (dichter bij de machine dus). Het resultaat van een compiler kan dus b.v. een programma zijn wat direct onder Windows kan werken zonder extra hulpmiddelen.

Composiet Video
Beeld in - of uitgang waarbij alle elementen rood, groen en blauw en het beeld synchronisatie signalen van het beeld gezamenlijk worden verzonden.

Compressie
Proces waarbij een informatiestroom wordt gecodeerd in een kleiner aantal bits, zodat minder beslag wordt gelegd op de capaciteit van het netwerk of op opslag media. Bekende voorbeelden van compressie: MP3 (met verlies) en ZIP (zonder verlies).

Convergentie (Convergence)
De mogelijkheid om de 3 electronen bundels (rood, groen en blauw) van een beelscherm (zie CRT) te mikken op 1 punt om zo een enkele, volledig witte, punt zichtbaar te maken op het scherm. Als de convergentie niet helemaal zuiver staat afgesteld, dan zien je een soort schaduw (vaak blauw of rood) naast witte vlakken. Sommige monitoren kunnen dit corrigeren, andere weer niet. Oudere TV's hebben dit verschijnsel relatief vaak.

Convert / Conversie
Omzetten. Bijvoorbeeld een bestandsformaat omzetten, of een signaal omzetten van het ene formaat in het andere.

Cookie
Een website stuurt een cookie naar jouw browser, zodat bepaalde specifieke instellingen en/of gegevens op jouw PC opgeslagen kunnen worden (b.v. gebruikersnaam en voorkeuren). Zoek op de harddisk van je PC eens naar het bestand "cookie.txt".

Core / Core Memory
In de UNIX wereld refereert dit naar het geheugen van het systeem. Oorspronkelijk komt dit van het feit dat vroeger geheugen bestond uit ferriet ringetjes (1 ring = 1 bit) met een aantal koperdraad wikkelingen eromheen.

Core Dump
Onder UNIX, als een programma vastloopt of crashed, wordt er een zogenaamde core dump gemaakt. In die core dump staat een kopie van het geheugen op het moment van de crash zodat de programmeur kan achterhalen waar iets fout is gegaan. Zie ook Core Memory.

CPS (Characters Per Second)
De hoeveelheid tekens per seconde die een printer per seconde op papier kan zetten. Deze term werd vroeger met name gebruikt voor dot matrix printers en daisy wheel printers. Tegenwoordig wordt de snelheid van een printer aangegeven in PPM (Pagina's Per Minuut).

CPU (Central Processing Unit)
Je kunt de CPU zien als het brein van jouw computer (niet dat dit intelligentie suggereerd, maar goed). De meeste mensen denken bij CPU's aan Intel (Pentium, StrongARM), AMD (Athlon/Duron), Motorola (68xxx, PowerPC), of IBM (also PowerPC). In het Nederlands ook wel CVE genoemd (Centrale Verwekings Eenheid).

Cracker
Algemene term voor een hacker met slechte bedoelingen. Crackers hebben als kenmerk dat ze bewust schade aanrichten, kopieer beveiligingen omzeilen, etc. alles met als doel er zelf beter van te worden door (met name financieel). Crackers worden door Hackers gezien als een minder geschoolde groep mensen die niet instaat zijn zelf iets te creeeren en daarom het werk van anderen stelen en/of misbruiken.

Craddle
Een Craddle, engels voor wieg, is een soort docking station voor kleinere apparaten. Een craddle heeft vaak tot doel het kleinere apparaat, b.v. een organizer of foto camera, aan te sluiten op een PC of een Macintosh t.b.v. data overdracht. Soms biedt de craddle ook de moeglijkheid de accu's van een dergelijk klein apparaat op te laden. Zie ook Docking Station.

CRC (Cyclic Redundancy Check)
Dit is een test procedure om te zien of de ontvangen data foutloos zijn. Hierbij wordt gebruik gemaakt van een Checksum.

CRM (Customer Relationship Management)
Refereert naar software die in (grote) bedrijven gebruikt wordt om gegevens van hun klanten in bij te houden. Zo kunen ze bijhouden wanneer ze de klant gebeled hebben, een fax hebben gestuurd, wat er toen besproken is, wat voor soort bedrijf het is, etc etc. Zo kan men een beter analyse maken en beter inspelen op de behoefte van de klant.

Cron
Een programma onder Linux/UNIX die bepaalde taken op vooraf ingestelde tijden of intervallen bepaalde taken uitvoert.

Crossover Cable of Cross-kabel
Dit refereert naar een Ethernet kabel met RJ-45 stekkers waarbij in het midden, 4 van de 8 kabels verwisseld zijn. Hiermee kun je twee PC's direct aan elkaar koppelen zonder de noodzaak van een hub of switch. Deze kabels worden ook vaak gebruikt om hubs, switches en routers door te lussen. Zie ook 10BaseT en 100BaseT.

CRT (Cathode Ray Tube)
Beeldbuis zoals je die in een TV of monitor ziet. Een straal van electronen wordt op een fosfor laag geschoten waardoor deze op dat puntje oplicht. Alternatieve technieken zullen in de nabije toekomst de plaats van de CRT innemen, met name de verschillende LCD technieken bieden zuinigere en mooiere beelden.

Cryptography (crypto)
De wetenschap/studie van het versleutelen en ontsleutelen. (decryptie en encryptie)

CSLE (Cabel Select)
Een poging plug and play in te voeren voor de ATA/IDE interface. Hierbij zet je alle drives op CSEL, waarna configuratie t.b.v. Master/Slave bepaling automatisch gebeurt. Helaas gaat dit niet altijd goed.

CSS (Cascading Style Sheets)
CSS wordt gebruikt om bepaalde stijl elementen van een webpagina of meerdere webpagina's te definieren. Zo kan men bepalen dat er een bepaalde stijl komt die gebruik maakt van het lettertype Arial, grootte 2. CSS is dus ook bruikbaar voor meerdere pagina's waardoor consequent dezelfde stijl gehanteerd kan worden zonder al te veel handeling. De meeste browsers ondersteunen CSS.

CSS (Content Scrambling System)
Informatie versleutelingssysteem. Deze methode wordt gebruikt om de inhoud van DVD's te versleutelen zodat deze niet afgespeeld kunnen worden op DVD spelers die daarvoor geen licenties hebben betaald. Daarnaast een bescherming om te voorkomen dat DVD's te kopieren zijn. CSS is een combinatie van verschillende technologien zoals MacroVision, DVD Regio controle, encryptie etc. Een nadeel van de vereiste licenties is dat er lange tijd geen software voor het Linux platvorm bestond, en dus ontstond het programma DeCSS.

CSV (Comma Separated Values)
Een bestandsformaat waarbij data (fields) gescheiden wordt door komma's en iedere regel (record) eindigd met een carriage return.

CT2
Cordless Telecommunications 2. Digitale standaard voor draadloze telefonie. Het systeem is vergelijkbaar met DECT, maar DECT biedt meer mogelijkheden.

CTRL (Control Toets)
CTRL is een toets op het toestenbord, welke soortgelijk als SHIFT en ALT, zorgt voor de weergave van alternatieve tekens of functies.

Cursor
Vaak een knipperend (liggend) streepje of blokje op het computer scherm welke aangeeft op welke positie in het scherm je nu werkt. Tegenwoordig wordt het pijltje van de muis ook vaak cursor genoemd - heet geeft aan waar je op het scherm bent.

CVBS
Color-Video-Blanking-Synchronisation. We noemen dit ook wel composiet video. Deze techniek maakt het mogelijk over 1 enkele draad al de benodigde informatie voor video te transporteren. Op veel TV's, Videorecorders en sommige PC's, zie je een gele tulp stekker, dit is het CVBS signaal. Ook SCART bevat dit signaal op 1 van de pinnen.

CVL
Constant Linear Velocity is een manier waarbij informatie op een disk, bv een CD, geshreven wordt waarbij de omwentel snelheid van de disk hoger is in het midden van de disk, in vergelijking met de omwentel snelheid aan de uitersten van de disk (buitenkant zeg maar). Hierdoor is de data lees snelheid constant.

Cyberspace
Term welke refereert naar het Internet.

Cyborg
Refereert naar een persoon, deels mens en deels machine.

CYMK (Cyan-Magenta-Yellow-Black)
Of te wel: Cyaan, Magenta, Geel en Zwart. Dit is een alternatief kleurenschema voor het mengen van kleuren. CYMK wordt hoofdzakelijk in de drukwereld (drukkers, printers, etc.) gebruikt. Het combineren van Cyaan, Magenta en Geel produceert praktisch zwart. Aangezien de kwaliteit van deze zwart niet 100% is, wordt er nog seperaat puur zwart toegevoegd. Dit is een zogenaamd substractief kleurenmodel. Dit wil zeggen, kleuren worden verwijderd. Als voorbeeld: als je van de 'kleur' wit, rood aftrekt, hou je groen en blauw over. Je houdt dan cyaan over. Als je alle kleuren van wit aftreks (CYM) dan houdt je zwart over. Zie ook RGB.

D TOP

A ,B ,C ,D , E, F,G ,H, I, J ,K ,L , M ,N ,O ,P , Q ,R ,S ,T , U, V, W, X, Y, Z

DA / DAC (Digitaal naar Analoog Convertor)
Digitaal naar Analoog Converter. Converteerd bits en bytes (digitaal) naar analoog. Bijvoorbeeld de geluidskaart in jouw PC converteerd een WAV of MP3 bestand naar geluid (analoog). Zie ook AD(C).

Daemon
Deze term komt uit de Unix wereld. Een daemon (demoon) is een proces dat in de achtergrond loopt. Het doet in fiete niets totdat een ander programma een beroep doet op de daemon. Enkele voorbeelden: HTTP-daemon, Spool-daemon, etc. Zie ook TSR.

Daisy Chain
In computer technology, refereert dit naar de manier waarop apparaten aan de computer gekoppeld zijn. Bij daisy chain, worden de apparaten in een ketting-opstelling gezet. Dus er loopt een kabel van de computer, naar toestel A. Vanuit toestel A een kable naar toestel B, etc. Alleen het eerste apparaat hangt dus aan de PC. Met name bij SCSI zien we dit.

Daisy Wheel printer
Een printer die gebruik maakt van een letterwiel. Tijdens het printen, wordt het wiel in de juiste positie gezet, vervolgens zo gedraaid dat het gewenste teken op de juiste plaats komt, en slaat er uiteindelijk een hamertje tegenaan om de letter werkelijk te printen. De kwaliteit van een dergelijke print-techniek is mooi. Nadeel is wel dat het langzaam is en veel kabaal maakt. Deze techniek zien we tegenwoordig niet meer in printers. Sommige electronische type-machines gebruiken deze techniek echter nog wel.

DAO (Disc at Once)
Dit is een methode waarbij een CD-R of CD-RW disk in 1 keer geheel beschreven wordt, waarmee deze disk geschikt is voor commerciele duplicatie. Dit in tegenstelling tot TAO (Track at Once).

DAT (Digital Audio Tape)
Dit type audio tape werd ooit gedacht als de opvolger van het bekende cassette bandje. Helaas - door met name de hoge prijs - is dat nooit gelukt. Het bleek echter dat deze tapes ook zeer geschikt waren voor data opslag bij het maken van een backup.

Data
Informatie. Iedere serie van 1 of meer bits, tekens of objecten die enige vorm van betekenis weergeven. Data wordt verwerkt en opgeslagen door computers.

Data Entry
Dit is de baan waarbij een werknemer verwacht wordt data in te voeren in de computer. Onrespectvol ook wel "Tiep-geit" of "Toep-Miep" genoemd.

Data Mining
De activiteit waarbij een database of een data warenhuis geanaliseerd en doorzocht worden zodat daaruit weer nieuwe feiten en dus data af te leiden zijn. B.v. een supermarkt kan zo ontdekken dat 87% van de klanten tonijn kopen, maar dat deze zelfde klanten ook appelsap daarbij kopen. Hier kan de supermarkt dan vervolgens op inspelen.

Data Warehouse (Data warenhuis)
Dit is een enorme database met daarin data verzameld van verschillende transacties, b.v. afrekeningen van aankopen. Vaak wordt dit gebruikt ter analyse om handiger op de markt in te spelen.

Database
In een database kan een verzameling digitale informatie overzichtelijk worden opgeslagen, en snel worden opgeroepen, of worden doorzocht.

Datatype
Geeft aan tot welke familie van data de data behoort. Zo kennen we cijfers met (floatingpoint) en zonder (integer) cijfers achter de komma. Deze datatypen zijn niet zondermeer door elkaar te gebruiken en vaak de oorzaak van bugs en crashes.

Daughter Board
Ook wel dochter-bord. Een aparte print-plaat die op het moederboard wordt geprikt, vaak met moedewrboard specifieke componenten zoals een processor en een cache. B.v. De Slot 1 en Slot A processoren van resp. Intel en AMD. Niet te verwarren met insteekkaarten zoals een video kaart en een geluidskaart.

DB25
Dit is de naam van de connector die gebruikt wordt voor o.a. parallel poorten op de PC. Het is een D vormige stekker met 25 pinnen, 13 in de bovenste rij en 12 in de onderste rij. DB25 wordt bij oudere computers ook wel voor de serieel poort gebruikt.

DB9
Dit is de naam van de connector die gebruikt wordt voor o.a. serieel poorten op de PC. Het is een D vormige stekker met 9 pinnen, 5 in de bovenste rij en 4 in de onderste rij.

DBA (DataBase Administrator)
De persoon die de databases beheerd. Zijn of haar taak is het zorg te dragen voor de juiste rechten en beveiliging van de data, het instand houden van de database (integriteit, backups, etc), etc. Daarnaast dient hij of zij zich bezig te houden met het aanmaken en ontwikkelen van database structuren.

DC (Direct Current)
Gelijkstroom. Dit is een type van electronische stroom waarbij polariteit constant blijft. O.a. batterijen geven een dergelijke spanning af. Zie ook AC.

DCS1800 / GSM1800
DCS1800 is vergelijkbaar met GSM . Het enige verschil is dat gebruik wordt gemaakt van een andere frequentieband: GSM werkt op 900 MHz, DCS1800 op 1800 MHz. DCS1800 wordt ook wel GSM1800 genoemd. Vanwege de hogere frequentieband kan DCS1800 een grotere dichtheid van mobiele gebruikers aan en ook kunnen de mobiele telefoons werken op een lager vermogen. Er moeten echter wel meer base-stations ("antennes") worden geplaatst dan bij GSM.

DDE (Dynamic Data Exchange)
Dit is de methode van data uitwisseling tussen applicaties en wordt gebruikt op MacOS, Windows en OS/2. DDE lijkt op OLE, maar is een voorloper daarvan. Met name tekstverwerkers en spreadsheets maken hier gebruik van om data van de ene applicatie over te brengen naar de andere.

DDR (SDRam)
DDR is de algemene naam voor DDR SDRAM (Double Data Rate Synchronous Dynamic Random Access Memory). DDR werd ooit speciaal ontwikkeld voor videokaarten die snel geheugen nodig hadden. AMD was de eerste die dit geheugen gebruikte in gewone PC's. DDR verhoogd de snelheid van een systeem door eenvoudig weg de doorvoersnelheid te verdubbelen. Vergeleken met Rambus™ memory, is het veel goedkopere en minstens even efficient. DDR memory is beschikbaar in diverse maten (128, 256, 512MB, etc) en snelheden. We kennen o.a. de volgende DDR memory typen (er zijn er meer): PC1600 DDR (geheugen bus 200MHz waardoor een theoretisch datadoorvoer van 1.6GB per seconde mogelijk is). PC2100 DDR (geheugen bus 266MHz levert 2.1GB per seconde). PC2700 DDR memory (geheugenbus 333MHz bus levert 2.7GB per seconde).

DDR Geheugen
Zie DDR (SDRam)

DDS (Digital Data Storage)
Refereert naar de opslag van data (backup) op een relatioef goedkoop medium zoals een tape (bandje) dat sterk lijkt op een DAT cassette. DDS tapes zijn wel iets duurder maar ook veel meer robuust. DDS kent 4 standaarden: DDS-1 tot DDS-4. Deze kennen een opslag ruimte van respectievelijk 2, 4, 12 en 20 Gb. Meestal wordt de dubbele waarde aangegeven maar dit refereert dan naar de opslag capaciteit na compressie. Hoewel DDS media zeer betrouwbaar zijn, is het niet raadzaam meer als 100x een backup op een dergelijke tape te zetten.

Decibel (dB)
Een logaritmische meet eenheid voor geluid intensiteit. B.v. 85 dB is erg hard en kan tot gehoorbeschadiging leiden.

Decimaal getallenstelsel
Getallenstelsel gebruik makend van 10 waarden: 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9.

Decoding
Refereert naar het proces waarbij gegevens (zoals bijvoorbeeld gecodeerde muziek of film, m.b.v. MP3, AAC, MPEG, DivX, etc) terug gebracht worden naar een formaat dat te gebruiken is voor weergave.

DeCSS
Dit is een programma ontwikkeld voor het Linux platform voor het leesbaar maken van DVD films welke met CSS beschermd zijn. De programmeur had reverse-engineering gebruikt om de code te achterhalen die door de MPAA gebruikt wordt. Zie ook CSS, MPAA en Reverse Engineering.

DECT
Digital Enhanced Cordless Telecommunications. DECT is een gestandaardiseerde draadloze techniek, die o.a. gebruikt wordt in bedrijfsomgevingen (draadloze PBX ) en huishouden (draadloze telefoon). DECT biedt als voordeel dat het een hoge geluidskwaliteit heeft en beveiligd is tegen misbruik.

Defrag(ment) / Defragmentatie
Als je een harddisk defragmenteerd, zorgt een bepaald stukje software ervoor dat de bestanden netjes achter elkaar geplaatst worden zodat het hele bestand, fysiek, optimaal geplaatst staat. Defragmenteren zal over het algemeen de performance van jouw PC verbeteren. Fragmentatie ontstaat doordat bestanden verwijderd worden en een andere bestand op die plaats gezet wordt. Als het bestand groter is als het 'gat', zal de computer de rest van het bestand elders op de harddisk zetten. Hierdoor moet je harddisk een soort sprong maken, wat tijd kost. Defragmenteren verwijderd de gaten en voorkomt de sprongen.

Degauss
Dit is de handeling waarbij je een beeldscherm de-magnetiseerd. Tijdens het gebruik van een monitor, vindt er een opbouw van magnetische lading op het scherm plaats wat storend kan werken voor kleur en helderheid. De meeste nieuwere (CRT) monitoren doen dit automatisch bij het opstarten, je hoort dan een soort tik soms gepaard met een wiebelend beeld. De meeste recentere monitoren hebben vaak ook een knopje om dit handmatig te doen. Oudere monitoren moest men met speciale apparatuur de-magnetiseren. Degauss voor een magnetisch medium (diskette b.v.) wil zeggen dat je het medium leeg maakt - dus alle informatie vernietigd.

Delimited
Refereert naar het scheiden van gegevens met scheidingstekens in een tekst bestand. Vaak worden hier aanhalingstekens en komma's voor gebruikt. Zie ook CSV.

Delphi
Object georienteerde Pascal versie voor Windows en Linux (daar heet het Kylix), ontwikkeld door Borland.

DES (Data Encryption Standard)
DES is een versleutelingsmethode, welke in 1977 door IBM ontwikkeld werd ter beveiliging van gegevens (data). Het maakt gebruik van een prive sleutel, die gebruikt wordt om de data te versleutelen. Zowel zender als ontvanger moeten deze prive sleutel bezitten om de data te kunnen bekijken. In de oorspronkelijke DES variant zijn er 72.000.000.000.000.000 mogelijke sleutels. DES is gekraakt intussen, maar daar had men 14.000 computers voor nodig. Tegenwoordig zijn er varianten van DES die (nog) niet gekraakt zijn, zoals Triple DES encryption. Dat is echter maar een kwestie van tijd.

DFS (Distributed File System)
Een technology ontwikkeld door Microsoft (goed afgekeken van Unix) om meerdere harddisks op verschillende PC's/Servers te koppelen zodat die op het netwerk overkomen alsof het 1 enkele disk is.

DHCP (Dynamic Host Configuration Protocol)
Een methodiek voor het automatisch confugureren van de netwerk instellingen van een PC. De DHCP server deelt bijvoorbeeld IP-adressen uit voor het TCP/IP interface van een PC die DHCP ondersteund.

DHTML (Dynamic HTML)
Door Microsoft en Netscape gedefinieerde standaard die vanaf browsers versie 4 ondersteund wordt met als doel elementen op een webpagina beter te kunnen positioneren. Helaas, wordt deze standaard niet altijd even lekker geimplementeerd zodat je nooit 100% zeker kunt zijn wat andere browsers met deze pagina doen bij de weergave.

Diamondtron
Het antwoord van Mitsubishi op het Triniton beeldscherm (CRT) van Sony. In plaats van vierkant puntjes, gebruikt het diamondtron sche